Column Jaap Huibers


Venkel, midzomernacht, dieven en boze geesten als ook een weldaad bij maag en darm ongenoegens.

Goedemorgen luisteraars,

De aankomende week bereikt de zon, zoals ieder jaar, zijn hoogste stand aan de hemel, bezien vanaf de aarde. In  lang vervlogen tijden  was dat een heel belangrijk moment dat werd gevierd: de midzomernacht, de kortste nacht van het jaar waarin het hoogste niveau van de zon-lichtkracht werd beleefd. Planten en met name bepaalde geneeskrachtige kruiden hebben door de eeuwen heen een belangrijke rol gespeeld in die midzomernacht rituelen. St. Janskruid heeft er zelfs zijn Latijnse naam aan te danken: Hypericum, dat is afgeleid van het Griekse woord Hyperion, de vader van de God van de Zon, Helios .

Een ander kruid dat tijdens de midzomerviering van belang werd geacht is de Venkel. In het Latijn: Foeniculum vulgare. Een schitterend kruid, dat in iedere tuin een plekje zou behoren te krijgen. Als je met de hand zachtjes langs de venkel-toeven streelt, komt de heerlijke anijsachtige geur je neus verblijden.

In de Middeleeuwen werden venkelstengels en bladeren boven de deur gehangen om boze geesten af te weren en het zaad van venkel werd in de deursloten verstopt om dieven en spoken buiten de deur te houden. Ach…wat heerlijk zo’n tijd, waarin mensen nog dat bijna kinderlijke vertrouwen hadden in de ‘krachten der natuur’. Was in ieder geval veel goedkoper dan de peperdure beveiligingsinstallaties die bepaalde mensen in deze tijd in hun huizen laten aanbrengen om hun bezittingen te kunnen behouden. Ha, ha…

In de keuken is venkel door de eeuwen heen een veel gebruikt kruid geweest. De anijsachtige smaak is een verrijking in bepaalde sausen en soepen. Ook zijn stukjes knolvenkel heerlijk in een salade met tomaat, komkommer, bleekselderij en ijsberg sla. Iets appelazijn, olijfolie van de eerste persing, iets kruidenzout en een snufje rietsuiker, goed mengen en dan als dressing toevoegen. Dat is werkelijk heel verfrissend smullen op hoog gezond niveau.

Maar ook de geneeskrachtige eigenschappen van de venkel bieden tal van mogelijkheden. Thee van venkelzaad is al vele eeuwen in gebruik bij spijsverteringsproblemen, maag en darmproblemen, winderigheid, gebrek aan eetlust en opboeren na de maaltijden. Thee van venkelzaad zet je als volgt: Ongeveer 30 gram venkelzaad, dat eerst even ‘gekneusd’ moet worden, bijv. in een vijzel. Dan het zaad in een theepot overgieten met een halve liter kokend water en dat alles 5 tot 10 minuten laten trekken op een theelichtje. Tenslotte de thee afzeven en je kunt het drinken, ook als het koud is geworden. Als je iets van die venkelthee toevoegt aan het drinken van baby’s /kleine kinderen, kan dat een prima middel zijn om de dikwijls optredende darmkrampjes bij de kleintjes minder heftig te laten zijn of totaal te laten verdwijnen.

Ook bij krampen van de bronchiën en slijmvorming is venkel aan te bevelen, met name bij die hardnekkige ‘piephoest’, zoals die bij kinderen kan optreden. Vroeger werd venkeltinctuur ook dikwijls gebruikt bij kinkhoest, hetgeen  heel verlichtend werkte.

En wat is nu de achtergrond van dit alles, die bijzondere werking van de venkel? Venkel, met name het zaad, bevat erg veel zogenaamde etherische olie van een bepaald soort. Die etherische olie zorgt er voor, dat de voor het spijsverteringsproces belangrijke enzymen (uit lever, alvleesklier, maag en darmen) meer geproduceerd en afgescheiden worden. En, zoals de medische wetenschap ook weet, hoe efficiënter die enzymen aanwezig zijn in maag en darmen, hoe beter en zinvoller de spijsvertering gestalte kan krijgen. Ook bevat venkel een stof, anethol, die er voor zorgt, dat de ‘trilhaar beweging’ op het slijmvlies van de bronchiën toeneemt en dus verbetert, waardoor kramp verdwijnt en het aanwezige slijm makkelijker opgehoest kan worden.

Kortom, venkel is een heel waardevol kruid, vroeger in geen gezin ontbrekend. We mogen dit kruid best wel een beetje in ere houden.

Luisteraars, graag weer tot de volgende week.

Copyright, 18-06-2017, Jaap Huibers, Amerongen.

 

 




Andere columns Jaap Huibers:

- ‘R’ in de maand –over levertraan, zonlicht, moderne kantoor- werk-plekken en vit,D.

- Melissa officinalis: een waardevolle hulp als de indrukken van ‘buitenaf’ iets teveel zijn.

- Column voor 3 september 2017 – Begin nieuw schooljaar, keel en neusprobleempjes en de heilzame werking van Pau d’arco, Echinacea en Melissa.

- Column voor 27 augustus 2017 – Een ‘vrije geest’ biedt ruimte om het lichaam zinvol en dus gezond te laten functioneren.

- Koolsoorten, heerlijke groenten en vol geneeskrachtige kwaliteiten.

- Sperziebonen, een heel oude groente, waarvan de peulenschillen een bijzondere medicinale werking bezitten, o.a. bij diabetes II.

- Andijvie, een heerlijke groente, met bitterstoffen die erg heilzaam zijn voor de reiniging van de lever.

- Kropsla, de Romeinen kweekten het al, en het witte melksap heeft een rustgevende werking, met name bij een ‘nerveuze maag’

- Obstipatie, het spijverteringstreintje en de vakantie als oorzaak van verstopping. Russische rabarber kan helpen.

- Zwarte bessen: heerlijk voor bessensap en jam, maar ook vol medicinale kwaliteiten bij allergieën en een verzwakt afweersysteem.

- Column voor 9 juli 2017 – Zijn er verschillen tussen natuurlijke en synthetische vitaminen en mineralen?

- Column voor 2 juli 2017 – Feest van de zon: St. Jan en de helende werking van het kruid, dat naar St. Jan vernoemd is.

- Column voor 25 juni 2017 - Hoge temperaturen, snelle temperatuurverschillen, transpiratie-vochtverlies en een glas andijviekookwater.

- Venkel, midzomernacht, dieven en boze geesten als ook een weldaad bij maag en darm ongenoegens.

- Column voor 11 juni 2017 – Voedingssupplementen… zin of onzin? Moet altijd ‘maatwerk’ zijn!

- Column voor 4 juni 2017- Hooikoorts en drie kruiden die enige verlichting kunnen bieden.

- Column voor 25 juni 2017 - Hoge temperaturen, snelle temperatuurverschillen, transpiratie-vochtverlies en een glas andijviekookwater.

- Column voor 28 mei 2017 – Wierook, een heel oud geneesmiddel bij artritis, spierreuma, artrose en jicht.

- Over een zeer bijzonder medicijn, dat ‘niets’ kost….

- Column voor 14 mei 2017 – Moederdag en de geneeskrachtige werking van Kamille, de bloemen met een ‘gouden’ moederhart.

- Column voor 7 mei 2017 – E-nummers….hulpstoffen in het voedsel, die soms erg vervelende ‘bijwerkingen’ kunnen hebben.

- Column voor 30 april 2017 – De waarde van Valeriaan in een wereld die een gekkenhuisje aan het worden is.

- Meidoorn, een zonnetje voor het hart, en een weldaad voor de neus.

- Pasen: eieren, nieuw leven, voorjaar en het belang van cholesterol.

- Column voor 9 april 2017 – Moederkruid (Tanacetum parthenium), een klein geschenkje uit de hemel bij hoofdpijn en migraine.

- Column voor 2 april 2017 – Hoe het ‘maagdeliefje’ het Madeliefje werd, dat bloedzuiverend kwaliteiten bezit.

- Column voor 26 maart 2017 - Lavas (maggiplant), monniken lusten er graag soep van en zeer bruikbaar bij vocht vasthouden, en darmkoliekjes bij kinderen.

- Maarts viooltje (Viola odorata) en de winterse slijm en hoest ‘restjes’…

- Column voor 12 maart 2017 – Middeleeuwse ‘standen’, ogen, oren, spiergevoel en de kwaliteit van het evenwicht.

- Maagzuurremmers kunnen (ernstige) bijwerkingen hebben. Plantago en Tormentilla zijn dikwijls bruikbare alternatieven.


Dit weekend

Mijn stad Nieuwegein
Nieuwegein, u kent het als nieuwbouw-stad, maar kent u ook de oude boerderijen en havens? De 12-jarige Esmee Koene, geboren en getogen in Nieuwegein, neemt presentator Margreet van Gils (uit Utrecht) mee op een ontdekkingstocht door haar stad Nieuwegein.



-advertentie-



RTV Utrecht

Evenement aanmelden op RTV Utrecht
Iedereen die een evenement (of iets anders voor publiek) in onze provincie organiseert, kan die uploaden in de evenementenagenda op onze website. Meld hier uw evenement aan en deze verschijnt in onze rubriek "agendatips".

lees verder »


Doe mee

RTV Utrecht Panel
Via dit online panel vragen wij naar uw ervaringen met onze radio- en televisieprogramma’s, websites, reclamecampagnes en nog veel meer.

lees verder »



-advertentie-


Energie vergelijken: heel eenvoudig de voordeligste leverancier van stroom en gas in Utrecht vinden en in drie klikken overstappen.
Vergelijk nu op Gaslicht.com


Nieuws uit andere regio's


(inter)nationaal nieuws




-advertentie-