Column Jaap Huibers


Kropsla, de Romeinen kweekten het al, en het witte melksap heeft een rustgevende werking, met name bij een ‘nerveuze maag’

Goedemorgen luisteraars,

Kropsla… beslist een heerlijke zomergroente, zo samen met worteltjes, een knapperig gebakken aardappeltje en eventueel een biefstukje of een tartaartje. U begrijpt het al: zittend in mijn tuin met tal van groenten en geneeskruiden, smullend van dit heerlijks, realiseer ik me ieder jaar weer, dat ‘op vakantie gaan’ bij ons, hier in huis, eigenlijk nooit onderwerp van bespreking is geweest.

Sla is een heel oude groente. De Romeinen, zelfs de Egyptenaren zijn, rond 4000 v.Chr. al bezig geweest met het kweken en veredelen van sla. De oorspronkelijke sla zag er anders uit, dan onze huidige kropsla. Die echte kropsla, met stevige, volle kroppen is vermoedelijk in de 16e en 17e eeuw ontwikkeld en gekweekt. Een van de belangrijkste kenmerken van sla is het aanwezige witte melksap in de stengel en de dikke nerven van de bladeren. Daar heeft de sla wellicht ook zijn Latijnse naam aan te danken: Lactuca Sativa. Lactuca is afgeleid van het woord lac, dat melk betekent. Sativa betekent zoveel als: van het land komend. Het melksap in die vele, met name ook heel oude sla-rassen, werd destijds nogal eens gebruikt als ‘roesmiddel’. Hippocrates, de beroemde Griekse arts, vertelt dat het melksap van de sla wel gebruikt werd als vervanging voor opium. Een Engelse arts heeft daar begin 19e eeuw zelfs een publicatie aan gewijd: het gecondenseerde melksap van de kropsla als slaapmiddel. Opium en opiumachtige stoffen in planten hebben een rustgevend effect op een bepaald  deel van het vegetatief zenuwstelsel. Zo werd, tot kort na de Tweede Wereldoorlog, door sommige -met name oudere- huisartsen het eten van het hart en de stengel van de kropsla, waarin zich veel melksap bevindt, aanbevolen bij hetgeen men toen noemde de ‘nerveuze maag’. Interessant iets, die toenmalig dikwijls voorkomende nerveuze maag. Tegenwoordig zie je dat niet meer zo. In deze tijd zijn we direct helemaal angstig, overspannen en depressief. Destijds, toen het leven nog wat rustiger gestalte kreeg, konden mensen met een gevoelige aard, hun gevoelens en emoties niet altijd verwerken. Zo’n nerveuze onevenwichtigheid sloeg dan op de maag, zoals men dat toen noemde. En juist dat aan opium verwante melksap van de sla blijkt een rustgevende werking te bezitten, met name waar het de maag betreft. Mijn vader had nogal eens last van zijn maag, geen maagziekten, als wel, zoals de huisarts het toen noemde: een maag die teveel aan zenuwachtigheid moet opvangen. ‘Huibers’, adviseerde de dokter, ‘als je kropsla in de tuin afsnijdt, moet je steeds even iets oplikken van dat stammetje, dat bittere melksap.’ En o wonder, toen mijn vader dat advies ter harte nam, verdwenen van lieverlee zijn maagkrampen en maag problemen. Eén van de ‘voorvaderen’ van onze kropsla is de Lactuca virosa, de Gifsla. Ook het melksap van deze plant bevat stoffen die aan opium verwant zijn. Uit dat melksap wordt het homeopathische middel Lactuca virosa D4 gemaakt. En dat blijkt, met name bij kinderen, een goed middel te zijn als de hoest blaffend is en de bronchiën onrustig. Kortom, zo’n simpel kropje sla… niemand realiseert zich meer welk een bijzondere geneeskracht in de sla aanwezig is, tenminste, als je weet hoe je het moet gebruiken en toepassen. En zelf kropsla kweken? Koop wat sla-plantjes en zet ze in een ruime pot met potgrond. Binnen zes weken straalt die prachtige krop sla u tegemoet en is het hart ervan zacht en melkrijk, als een moeder die haar kind voedt. Luisteraars, graag weer tot de volgende week.

Copyright 30-07-2017, Jaap Huibers, Amerongen.




Andere columns Jaap Huibers:

- ‘R’ in de maand –over levertraan, zonlicht, moderne kantoor- werk-plekken en vit,D.

- Melissa officinalis: een waardevolle hulp als de indrukken van ‘buitenaf’ iets teveel zijn.

- Column voor 3 september 2017 – Begin nieuw schooljaar, keel en neusprobleempjes en de heilzame werking van Pau d’arco, Echinacea en Melissa.

- Column voor 27 augustus 2017 – Een ‘vrije geest’ biedt ruimte om het lichaam zinvol en dus gezond te laten functioneren.

- Koolsoorten, heerlijke groenten en vol geneeskrachtige kwaliteiten.

- Sperziebonen, een heel oude groente, waarvan de peulenschillen een bijzondere medicinale werking bezitten, o.a. bij diabetes II.

- Andijvie, een heerlijke groente, met bitterstoffen die erg heilzaam zijn voor de reiniging van de lever.

- Kropsla, de Romeinen kweekten het al, en het witte melksap heeft een rustgevende werking, met name bij een ‘nerveuze maag’

- Obstipatie, het spijverteringstreintje en de vakantie als oorzaak van verstopping. Russische rabarber kan helpen.

- Zwarte bessen: heerlijk voor bessensap en jam, maar ook vol medicinale kwaliteiten bij allergieën en een verzwakt afweersysteem.

- Column voor 9 juli 2017 – Zijn er verschillen tussen natuurlijke en synthetische vitaminen en mineralen?

- Column voor 2 juli 2017 – Feest van de zon: St. Jan en de helende werking van het kruid, dat naar St. Jan vernoemd is.

- Column voor 25 juni 2017 - Hoge temperaturen, snelle temperatuurverschillen, transpiratie-vochtverlies en een glas andijviekookwater.

- Venkel, midzomernacht, dieven en boze geesten als ook een weldaad bij maag en darm ongenoegens.

- Column voor 11 juni 2017 – Voedingssupplementen… zin of onzin? Moet altijd ‘maatwerk’ zijn!

- Column voor 4 juni 2017- Hooikoorts en drie kruiden die enige verlichting kunnen bieden.

- Column voor 25 juni 2017 - Hoge temperaturen, snelle temperatuurverschillen, transpiratie-vochtverlies en een glas andijviekookwater.

- Column voor 28 mei 2017 – Wierook, een heel oud geneesmiddel bij artritis, spierreuma, artrose en jicht.

- Over een zeer bijzonder medicijn, dat ‘niets’ kost….

- Column voor 14 mei 2017 – Moederdag en de geneeskrachtige werking van Kamille, de bloemen met een ‘gouden’ moederhart.

- Column voor 7 mei 2017 – E-nummers….hulpstoffen in het voedsel, die soms erg vervelende ‘bijwerkingen’ kunnen hebben.

- Column voor 30 april 2017 – De waarde van Valeriaan in een wereld die een gekkenhuisje aan het worden is.

- Meidoorn, een zonnetje voor het hart, en een weldaad voor de neus.

- Pasen: eieren, nieuw leven, voorjaar en het belang van cholesterol.

- Column voor 9 april 2017 – Moederkruid (Tanacetum parthenium), een klein geschenkje uit de hemel bij hoofdpijn en migraine.

- Column voor 2 april 2017 – Hoe het ‘maagdeliefje’ het Madeliefje werd, dat bloedzuiverend kwaliteiten bezit.

- Column voor 26 maart 2017 - Lavas (maggiplant), monniken lusten er graag soep van en zeer bruikbaar bij vocht vasthouden, en darmkoliekjes bij kinderen.

- Maarts viooltje (Viola odorata) en de winterse slijm en hoest ‘restjes’…

- Column voor 12 maart 2017 – Middeleeuwse ‘standen’, ogen, oren, spiergevoel en de kwaliteit van het evenwicht.

- Maagzuurremmers kunnen (ernstige) bijwerkingen hebben. Plantago en Tormentilla zijn dikwijls bruikbare alternatieven.


Dit weekend

Mijn stad Nieuwegein
Nieuwegein, u kent het als nieuwbouw-stad, maar kent u ook de oude boerderijen en havens? De 12-jarige Esmee Koene, geboren en getogen in Nieuwegein, neemt presentator Margreet van Gils (uit Utrecht) mee op een ontdekkingstocht door haar stad Nieuwegein.



-advertentie-



RTV Utrecht

Evenement aanmelden op RTV Utrecht
Iedereen die een evenement (of iets anders voor publiek) in onze provincie organiseert, kan die uploaden in de evenementenagenda op onze website. Meld hier uw evenement aan en deze verschijnt in onze rubriek "agendatips".

lees verder »


Doe mee

RTV Utrecht Panel
Via dit online panel vragen wij naar uw ervaringen met onze radio- en televisieprogramma’s, websites, reclamecampagnes en nog veel meer.

lees verder »



-advertentie-


Energie vergelijken: heel eenvoudig de voordeligste leverancier van stroom en gas in Utrecht vinden en in drie klikken overstappen.
Vergelijk nu op Gaslicht.com


Nieuws uit andere regio's


(inter)nationaal nieuws




-advertentie-