Jonge oplichters maakten door Markplaats-fraude en chantage meer dan 150 slachtoffers
Provincie Utrecht/Hoogeveen - Laat je door aanbieders van tweedehands spullen nooit overhalen om buiten Marktplaats om afspraken te maken en vooruit te betalen. Dat is een belangrijke les die geleerd kan worden uit een rechtszaak tegen vier jonge regiogenoten die worden verdacht van grootschalige oplichtingspraktijken.
Kopers betaalden voor spullen, maar ontvingen niets. Daarvan deden 152 slachtoffers aangifte, maar het Openbaar Ministerie (OM) denkt dat er in werkelijkheid nog veel meer gedupeerden zijn.
Volgens het OM maakten de vier jonge mannen deel uit van een veel groter netwerk dat zich bezighield met deze praktijken en daarbij handig gebruik maakte van de mogelijkheid om bij de Bunq-bank anoniem een tijdelijk account te openen waarmee het buitgemaakte geld snel werd doorgesluisd.
De verdachten uit Utrecht, Amersfoort, Werkhoven en Zeist waren pas 18 jaar oud toen ze daar ruim vier jaar geleden bij betrokken raakten. Ze kenden elkaar van school en via gemeenschappelijke vrienden. Tijdens de rechtszaak werd duidelijk dat er nog veel meer jongeren bij betrokken waren die een beperkte rol speelden door als 'geldezel' voor een kleine vergoeding hun bankrekening en bankpas ter beschikking te stellen.
Chantage
De politie kwam de groep op het spoor toen in het najaar van 2022 vijf mannen aangifte deden van chantage. Zij dachten dat zij op een datingsite als Bullchat leuk contact hadden met jonge mannen, maar werden vervolgens gechanteerd toen via WhatsApp verder werd gechat. Als ze niet betaalden zouden hun seksuele gewoontes of intieme foto's worden gedeeld met hun contacten op sociale media.
De Tikkies die de mannen van de afpersers ontvingen waren gekoppeld aan het telefoonnummer van de 18-jarige L.T. uit Werkhoven. Uit onderzoek van zijn telefoons en bankrekeningen bleek dat hij ook betrokken was bij omvangrijke oplichtingspraktijken. Via zijn contacten kwam de politie andere verdachten op het spoor.
Vrouwennamen
De 18-jarige Utrechter M.A. speelde een centrale rol bij het oplichten van mensen via Marktplaats en Facebook Marketplace. Op zijn telefoons werd veel belastende informatie gevonden. A. maakte met valse namen en adresgegevens accounts aan. Foto's van spullen die te koop werden aangeboden, vooral iPhones, iPads en andere apparaten, kopieerde hij van andere advertenties.
Voor de nepprofielen werden vrouwennamen en adressen in het noorden van het land gebruikt. Vrouwen wantrouw je minder snel en vanuit de Randstad reis je niet snel naar Hoogeveen om zelf iets op te halen. Kopers werden overgehaald om via Whatsapp verder te praten en met een Tikkie te betalen. Maar niets vermoedende inwoners van Hoogeveen kregen uiteindelijk boze kopers aan de deur die verhaal kwamen halen.
Op de telefoons van A. stonden de gegevens van 78 mensen die aangifte hebben gedaan. Dat gaat in totaal om een bedrag van 23.000 euro. Maar bij A. werden de betaalgegevens van nog eens 60 gedupeerden aangetroffen die geen aangifte hadden gedaan. De werkelijke omvang van de fraude moet daarom volgens het OM nog veel groter zijn geweest.
Veel van de betalingen kwamen binnen bij L.T. die ze vaak doorsluisde naar L.B. uit Zeist. Er werd geld naar buitenlandse banken overgemaakt en in cryptomunten omgezet. Daarbij werd veel gebruik gemaakt van e-money-accounts van de Bunq-bank. Er wordt daarbij niet geverifieerd wie de gebruiker is. De accounts worden geactiveerd door 1 euro over te maken vanaf een reguliere bankrekening. Door de verdachten werden duizenden van deze accounts aangemaakt.
Verantwoordelijkheid nemen
Volgens de officier van justitie had de zaak veel eerder afgehandeld moeten worden. Daarom vallen de strafeisen relatief laag uit. Daarbij speelt mee dat de vier hun leven inmiddels hebben gebeterd en uitgebreid excuses aanboden aan de slachtoffers. Ze willen allemaal verantwoordelijkheid nemen en de gedupeerden terugbetalen.
De verdachten hebben destijds tot twee maanden in voorarrest gezeten. Wat officier van justitie betreft hoeven zij niet terug naar de gevangenis. Als stok achter de deur eist zij voorwaardelijk 100 tot 255 dagen jeugddetentie of gevangenisstraf. Daarnaast moeten de mannen taakstraffen van 150 tot 240 uur uitvoeren.
De verdachten reageerden opgelucht op de strafeisen. Of de rechtbank daarin meegaat wordt over ruim een maand duidelijk. Vanwege de enorme omvang van de zaak doet de rechtbank pas op woensdag 23 december uitspraak.