RTV Utrecht RTV Utrecht RTV Utrecht RTV Utrecht


Weersverwachting Arie Verrips



 

ZO


B

MA


A

DI


A

WO


A

DO


A

VR


B
Min 17° 15° 18° 19° 20° 18°
Max 27° 28° 30° 30° 32° 31°
Regen 10% 5% 5% 5% 10% 10%
Wind NW 2-3 Bft WNW 2 Bft Z 2 Bft WNW 2 Bft Z 2 Bft W 2-3 Bft

Vandaag

Er zijn flinke perioden met zon. De NW-wind is zwak tot matig. Het wordt 26 tot 27 graden.
Vanavond en vannacht zijn er opklaringen en wat wolken. De meestal NW-wind is meestal zwak. Het wordt 14 tot 16 graden.

Normale minimumtemperatuur: 13.5, maximum 21.9 °C.
De zon komt op om 05:47 en gaat onder om 21:45u.


Morgen

Er zijn flinke perioden met zon. De WNW-wind is zwak. Het wordt rond 28 graden.
Tijdens de avond en nacht zijn er opklaringen. De NW-wind is zwak. Het wordt 17 tot 18 graden.

Normale minimumtemperatuur: 13.6, maximum 22.1 °C.
De zon komt op om 05:48 en gaat onder om 21:44u.


Weernieuws

Is er in ons land 40 graden mogelijk?

De dagelijkse verschillen in temperatuur op leefniveau is zeker niet afhankelijk van de wat wisselende afstand van de zon tot de aarde. De zonshoogte overdag en de daglengte is wel van grote invloed en zo is het in de zomer veel warmer dan in de winter.

De maximaal haalbare temperatuur tijdens een (zomer)dag hangt van veel factoren af. Niet alleen de hoeveelheid zonneschiijn, maar ook de transparantheid van de lucht speelt een rol. Vieze of vochtige lucht is minder transparant en laat minder zonnestraling door(te zien aan blauwe hemel of juist minder).

Vochtige lucht warmt sowieso minder snel op, maar in ons land speelt ook het brongebied een grote rol. Is er een oostenwind en is het ook in Midden- en Oost-Europa zeer warm, dan kan het bij ons ook erg warm worden. Komt de lucht vanuit het noorden(zoals zo vaak deze zomer) of westen dan is de lucht minder warm, als gevolg van de temperatuur van het Noordzeewater en de lucht er boven. Deze lucht is vaak ook vochtiger dan lucht vanuit Duitsland.

Er zijn nog meer factoren die van invloed zijn. Als de bodem erg droog is, kan het warmer worden en dat is dit jaar aan de orde. Dat is ook mede een reden waarom het dit jaar ondanks een relatief koele noordenwind bij ons warm kan worden. Aan zee is het dan een stuk koeler dan bij ons.

En ook de grondsoort speelt een rol. Vochtige veengrond, die vanwege een hoge grondwaterstand altijd wel wat vochtig blijft, warmt minder snel op dan kleigrond en zandgrond kan zelfs heet worden omdat er tussen de zandkorrels veel isolerende lucht zit en eventuele neerslag snel uit het zand wegzakt. Lucht boven een bepaalde grondsoort die snel opwarmt, koelt 's nachts ook snel weer  af, vandaar dat het op de Heuvelrug 's nachts zo gemakkelijk koud kan worden, waarbij de beschutting door bomen e.d. ook een rol speelt.

Als laatste speelt de temperatuur van de lucht in de hogere luchtlagen een rol. Met de huidige computermodellen is de temperatuur op bijvoorbeeld 1500 meter hoogte goed te berekenen. Om fysische redenen kan het op leefniveau in een droge luchtsoort niet warmer worden dan 15 - 17 graden boven de temperatuur op 1500 meter hoogte.

Wil het in ons land 35 graden worden, dan moet het dus op 1500 meter hoogte bijna 20 graden zijn. Dat is hoog, erg hoog! Bevat de lucht tot op grote hoogte voldoende vocht, dan kunnen er onweersbuien ontstaan. Als de lucht droog is gebeurt er wat anders. Bij blijvende intensieve zonnestraling wordt het dan niet warmer, maar probeert de natuur het te vereffenen. Dan wordt de wind zeer vlagerig en kunnen er bijvoorbeeld stofhozen en in een woestijn zandstormen ontstaan.

Boven bijvoorbeeld de Saharawoestijn wordt het op die hoogte wel eens ruim 30 graden en daar zien we boven het oververhitte zand wel temperaturen van ruim 45 graden! 's Nachts kan het daar overigens wel weer flink afkoelen omdat de bodem en de lucht zeer droog zijn, de lucht helder en het een groot gebied is.
In ons land wordt de nachtelijke afkoeling ende aanwarming overdag vaak ook nog wat getemperd door de vele wateren die ons land rijk is. Water warmt veel moeizamer op dan droge grond.

Commotie eerder deze week over een mogelijk 42 graden volgende week.
Zoiets is in ons land zo goed als onmogelijk, maar misschien wel als de opwarming van de aarde doorzet.
Een temperatuur van 40 graden zou nu moeten lukken, maar dan moet echt alles meezitten.
De zon moet maximaal schijnen, de bodem moet droog zijn. De voorgaande nacht moet het niet al te koud zijn, omdat boven onze zandgronden het maximale verschil tussen de dag- en nachttemperaturen rond de 25 graden kan bedragen. Verder moet de temperatuur op 1500 meter hoogte boven ons land bijna 25 graden bedragen en dat is bijna onvoorstelbaar.

De hoogste temperaturen worden in ons land bereikt bij een oosten- tot zuidenwind. Die moet dus aanwezig zijn en ook het brongebied moet zeer warm en droog zijn. Dat wordt dan het zuiden van Duitsland, de Balkan, of Spanje/Marokko, zonder een deel van het traject boven zee.
Alleen als al die factoren optimaal zijn, dan kan het theoretisch in ons land 40 graden worden, maar de kans dat dit gebeurt is natuurlijk bijzonder klein!
In ieder geval is de prognose van 42 graden inmiddels al lang weer uit de weermodellen verdwenen, maar hebben sommige kranten en weerbedrijven weer wat airplay gekregen, waar het ze gewoon om te doen is ....

En uit bovenstaande blijkt ook dat meteorologie een vak is, en dat kennis van het weer en het klimaat uiterst noodzakelijk is, wil je met succes weerman/vrouw worden.

Zeer warme dag!
Maandag 16 juli werd waarschijnlijk de warmste dag van de week. Op diverse plaatsen werd het tropisch warm. In het zuiden van het land werd het overal zo warm evenals in Hoek van Holland. In onze regio werd de 30-gradengrens net gepasseerd in Veenendaal en in de Vijfheerenlanden en ook op diverse plaatsen op en langs de Heuvelrug.. Op het KNMI in De Bilt werd het 29.7 en in Cabauw 29.9 graden. In Herwijnen, Betuwe, werd het 30.2 graden. Landelijk het warmst werd het in Gilze-Rijen, bij Tilburg en wel 31.8 graden.
Tijdens de late avond wist een bui vanuit België en het zuidwesten van het land onze regio te breiken. In Cabauw viel 4, in Jaarsveld 2, in Nieuwegein 1 en op een andere plek 2 mm en in Zeist 1 mm. In De Bilt bleef het droog.

De onzin van 42 graden.
Het werd maandag breed uitgemeten in een deel van de pers en ook in de social media was het geroeptoeter niet van de lucht. Aan het einde van volgende week zou het in ons land 42 graden (kunnen) worden. Het Europese weermodel van het ECMWF had dit berekend. Voor het gemak werd er niet altijd bij verteld dat het slechts een kans van 2 procent betrof. Uit 50 berekeningen was er maar een die zo ver ging. Maar kan het in onze regio wel 42 graden worden???

Puur theoretisch zou het moeten kunnen, maar dan zou wel echt alles mee moeten zitten. Het is absoluut niet realistisch om hiervan uit te gaan, het zou een lot uit de loterij zijn. Het vorige warmterecord is op 23 augustus in 1944 gemeten in Warnsveld, bij Zutphen, waar destijds 38.6 graden is gemeten. En zelfs aan die waarde wordt wel eens getwijfeld omdat er teveel beschutting zou zijn geweest. In Maastricht werd het toen 38.0 en in De Bilt 34.7 graden.
Tijdens de extreem warme julimaand van 2006 is het in Maarn een keer 37.1 graden geworden. Op 7 en 8 augustus 2003 is het in Arcen(bij Venlo) respectievelijk 37.7 en 37.8 graden geworden en op 12 augsutsu 2003 werd het 37.2 graden in Deelen, bij Arnhem. Het is niet uitgesloten dat dit later in deze zomer nog een keer gebeurt, maar 42 graden is toch echt niet realistisch.

Om deze waarde te bereiken moet er sprake zijn van een maximale zonne-instraling, de bodem moet kurkdroog en warm zijn. Ook de lucht moet zeer droog zijn. De wind moet niet al te sterk uit het oosten tot zuiden waaien, zodat de warme luchtlaag niet te veel wordt doorgemengd met minder warme lucht er boven. Aan deze voorwaarden kan worden voldaan.

Maar volgens natuurkundige wetten moet de bovenlucht ook warm zijn. Zo moet het op 1500 meter hoogte boven onze hoofden 25 graden of hoger zijn om aan de grond 42 graden te kunnen krijgen, anders lukt het gewoon niet. Dergelijke waarden komen wel eens voor boven Spanje, Afrika of Griekenland, maar bij ons is dit nog nooit vertoond. Temperaturen van 20 tot 23 graden is wel eens voorgekomen. Maar in het kader van de klimaatveranderling is dit in de toekomst misschien wel mogelijk.

U leest en begrijpt dit wellicht al. Die bewering van de mogelijke 42 graden in onze regio kan zo de prullenbak in, of netter gezegd - in het grijze archief worden geplaatst!

Bijzonder weerjaar 2018.
DIt jaar is wel heel bijzonder aan het worden. De late winterkou met zelfs schaatsplezier in maart was opvallend, maar daarna werd het bijna meteen zomer.
Niet eerder (tot 18 juli) waren er zoveel warme en zomerse dagen in De Bilt.
Op het KNMI t/m de 17e zijn al 68 warme dagen(20 graden of hoger) geregistreerd. In een reeks vanaf het begin van de 20ste eeuw waren het er tot en met 10 juli nooit meer dan 51, namelijk in 2007(met de droge en warme aprilmaand) en vorig jaar. Het aantal zomerse dagen (25 graden of hoger) is in De Bilt op de 17e inmiddels opgelopen naar 30, waarvan 13 in mei, tegen 25 in 1976.

In het noorden van het land was het als gevolg van de vele noordenwinden een stuk minder warm dan in onze regio. Op Terschelling was er nog maar een zomerse dag. Vaak was de temperatuur er maar 18 tot 20 graden terwijl het bij ons dan wel rond 25 graden was. Ook langs de westkust was het koeler dan bij ons. Tijdens veel warme dagen stak er langs het strand een zeewindje op.

De ernstige droogte houdt voorlopig stand. Vielen er eerder deze week in de oostelijke delen van de regio nog een paar buien die 2 tot 4 mm regen achterlieten, in De Bilt bleef het zo goed als droog. Er viel slechts 0.1 mm. Het heeft in De Bilt inmiddels al ruim een maand niet noemenswaardig meer geregend en dat is in de natuur en wellicht ook in uw tuin goed te zien.

In De Bilt is de zon deze maand tot de 18e al bijna 200 uur te zien geweest. Dat is uitzonderlijk veel, meer dan anderhalf maal zoveel als normaal. In een normale julimaand is de zon 206 uren te zien.


Klimaat

De droogste periode ooit.

Dee maand juli verloopt tot dusver extreem droog. De verwachting is dat de droogte minstens zo erg wordt als in de zomer van 1976. Toen viel er weliswaar nog af en toe een buitje, maar het was warmer dan nu. Er waren regelmatig tropische dagen en er is zelfs meer dan 35 graden gemeten. Bovendien was het voorjaar erg droog. Zo viel er in De Bilt tussen 1 februari en 1 september slechts 204 mm regen, dus in zeven maanden tijd. Dit is minder dan de helft van wat er normaal valt. Op de Veluwe, bij Arnhem, waren er toen grote bosbranden. Droogte is een combinatie van temperatuur, zonneschijn en verdamping.

Ook in 2003 was het al in het voorjaar tamelijk droog, en later in de zomer werd het uitgesproken heet. Toch vielen er soms buien, waardoor het niet zo droog was als in 1976 en dit jaar.

Deze maand juli is het al lange tijd droog. In De Bilt viel na 14 juni slechts 0.1 mm regen, dus in ongeveer vijf weken tijd. Gezien de vooruitzichten zal dit record, en waarschijnlijk ook het landelijke record, met voeten worden getreden. Bovendien lijkt het volgende week enkele dagen tropisch warm te gaan worden. Dit kon wel eens ernstige gevolgen hebben, vooral voor de al verdorde natuur.

De langste droge periode ooit dateert van nog niet eens zo lang geleden. Tussen 22 maart 2007 en 6 mei van dat jaar viel alleen op 3 april 0.3 mm regen. Er waren diverse zomerse en zelfs ook tropische dagen. Doordat de periode vroeger in het seizoen was, en het groeiseizoen pas op gang kwam, was de schade minder en ook de verdamping was minder dan nu. Toch waren er ook in onze regio bosbranden, zoals tussen Driebergen en Maarn, brembranden langs de A-12 en het spoor. Maar meteen na de droogte viel op 7 mei bijzonder veel regen en deze viel gedurende een hele dag. In De Bilt viel 41 mm regen.

Juli 2018 wordt in alle opzichten uitzonderlijk.
Juli bracht tot dusver vooral voor de vakantieganger fraai zomerweer, al snakt de natuur, de boer en wellicht ook uw tuin hevig naar water. We hebben nu t/m de18e in De Bilt al 206 uren zonneschijn gehad en dat is meer dan anderhalf maal zoveel als normaal. Op maar liefst elf dagen was het uitgesproken zonnig.
In een gemiddelde julimaand is de zon 206 uur te zien.

Ondanks dat het niet extreem warm werd, is de gemiddelde temperatuur ruim een graad hoger dan normaal. In De Bilt waren er al negen zomerse dagen, alle dagen waren warm (meer dan 20 graden).
We komen vermoedelijk uit op een gemiddelde maandtemperatuur van 20.4 graden. Als dit uitkomt is dit goed voor goede een derde plek in de top-10. De warmste julimaand ooit is die van 2006 met 22.3 graden. In deze maand waren er in De Bilt maar liefst 26 zomerse dagen en 11 tropische. Alle dagen waren warm, 20 graden of hoger. Er viel in De Bilt 15 mm regen, maar in het Krommerijngebied en op de zuidelijke Heuvelrug plaatselijk bijna 100 mm als gevolg van zware onweersbuien aan het einde van de maand. Augustus werd vervolgens uitzonderlijk nat.
Deze julimaand was ook extreem zonnig. In De Bilt noteerde men 306,5 uren zon,  in 1904 was dit 306,6 uren.

Op de 2e plaats staat juli 1994 met 21.35 graden. Er waren toen 8 tropische en 22 zomerse dagen en 30 dagen waren warm. Er viel in De Bilt 50 mm regen.

Vorig jaar hadden we na een zeer warme junimaand(de warmste ooit, samen met juni 1976)  een normale julimaand.

In onze regio viel er tot dusver nauwelijks regen. In De Bilt viel 0.1 mm, elders in het westen viel nauwelijks meer. Op de Heuvelrug viel nog plaatselijk 3 tot 4 mm. Het einde van het warme en droge zomerweer is nog lang niet in zicht. Wel is er soms sprake geweest van een bescheiden dipje, maar dat is zelfs tijdens de warmste zomers ooit ook wel voorgekomen. De droogste julimaand ooit was 1921 met in De Bilt ruim 11 mm regen.


Achtergrond

Hondsdagen.

De hondsdagen is een aanduiding van de periode van ongeveer 20 juli tot 20 augustus. De naam is gerelateerd aan het sterrenbeeld Grote Hond. De heldere ster Sirius van dat sterrenbeeld komt dan gelijk met de zon op, en is dan niet te zien. In Nederland en België is deze periode gemiddeld de warmste van het jaar.

De term hondsdag vindt zijn oorsprong in een astronomisch gegeven, als dag in de periode van de hondsdagen. Vanwege het karakter van de hondsdagen als typisch warmste periode van de zomer, zijn er bijkomend ook meteorologische betekenissen ontstaan. In Nederland duidt men met hondsdag wel eens informeel een hete dag aan, typisch voor de periode van de hondsdagen. Het is echter geen gedefinieerde meteorologische term. Men gebruikt bij het KNMI de term tropische dag voor een dag waarop de maximumtemperatuur 30 °C of meer bereikt.

In België gebruikt het KMI het begrip hittedag, met dezelfde betekenis als tropische dag in Nederland. In België gebruikt men echter eveneens de term hondsdag, voor een dag waarop ten eerste de minimumtemperatuur 18,2 °C overschrijdt en ten tweede de maximumtemperatuur hoger is dan 29,6 °C. Deze temperaturen moeten gemeten zijn in Ukkel bij het KMI.

In verscheidene landen had men vroeger de gewoonte om honden tijdens de hondsdagen een muilkorf om te doen uit vrees voor hondsdolheid. Maar de hondsdagen hebben verder niets te maken met honden, al kan het tijdens een onweer hondenweer zijn. Het woord hondenweer is afgeleid van het oud-Nederlandse woord ondeweer, dat zeer slecht weer betekent.

In het Fries bestaat het woord Ãngetiid, dat is de zomerperiode tijdens de hooioogst. Tijdens de hondsdagen bederven eten en drinken sneller dan in de rest van het jaar. Vroeger had men, omdat er nog geen koelkasten of diepvriezers waren, meer moeite om etenswaar goed te houden. Daarom is er in het Twents ook nog een gezegde: "Wat men tijdens de hondsdagen spaart voor de mond, is voor de kat of hond".