Veenendaal eert Gilbert van Schoonbeke; de Belg die het dorp groot maakte

© gilbertjaar2019.nl
VEENENDAAL - Het verhaal dat een Belg aan de wieg staat van het Veenendaal van nu, is niet wijdverbreid bekend. Toch is het Gilbert van Schoonbeke, een Antwerpenaar, die gezien wordt als de man die Veenendaal heeft helpen opstoten in de vaart der volkeren. En om dat te eren, staat 2019 in het teken van de Gilbert van Schoonbeke. Vandaag tekenen Veenendaal en Antwerpen daarover een overeenkomst.
Wie was dan Gilbert van Schoonbeke? "We weten veel van hem, en aan de andere kant ook vrij weinig", zegt Vlaming Clement Carremans, van het Belgische door Gilbert gebouwde Brouwershuis. "We weten dat hij in 1519 is geboren, maar niet exact welke datum. We weten ook weinig over zijn afkomt. Waarschijnlijk was hij een onecht kind van een andere Gilbert van Schoonbeke, van Luikse afkomst."

ONDERNEMER

"Hij is een soort ingenieur geworden. Hij heeft een hele carriere als ondernemer, projectontwikkelaar avant la lettre, doorgemaakt in Antwerpen. En dat op zijn korte leven, want hij is maar 37 geworden. Hij is overleden in 1556."
In Antwerpen was hij ook bierbrouwer. Maar wat deed van Schoonbeke dan in de buurt van Veenendaal? Carremans: "Hij had turf nodig. Hij had voor zijn bouwwerken, voor zijn grote ondernemingen, massa's bakstenen nodig. Hij kreeg bijvoorbeeld in 1549 de opdracht om de nieuwe stadsomwalling van Antwerpen te bouwen."
"Er was een nieuwe omwalling nodig, want de oude middeleeuwse omwalling had zwaar te lijden gehad door een van jullie landgenoten, Maarten van Rossum, die op zijn Brabantse veldtochten Antwerpen had belegerd", vervolgt Carremans. "Van Schoonbeeke heeft besloten om de productie van alle bouwstoffen in eigen handen te nemen."
Het probleem was namelijk dat de bouwstoffen niet tegelijkertijd beschikbaar waren. Van Schoonbeke had hout nodig, hij moest klei delven, kalk branden om mortel van te maken en bakstenen bakken. "En zo is hij in de buurt van Veenendaal terecht gekomen. Want hij had brandstof nodig, en dus turf. En dat lag in Veenendaal."
Gilbert was een projectontwikkelaar avant la lettre
Clement Carremans
"Het is niet bekend of Gilbert van Schoonbeke ook echt in Veenendaal is geweest", vult Saskia Koppert van de Nederlandse Stichting Gilbert haar Belgische collega aan. "Maar hij was zeker in de buurt en hij heeft in ieder geval een grote rol gespeeld bij het groter worden van Veenendaal. En de infrastructuur die nu in Veenendaal ligt, daarin is de hand van Gilbert nog altijd zichtbaar."

GILBERTJAAR

Vanwege de grote rol die Van Schoonbeke heeft gespeeld in de ontwikkeling van Veenendaal, is volgend jaar uitgeroepen tot Gilbertjaar. Vandaag is een Veenendaalse delegatie in Antwerpen om daarover een samenwerkingsovereenkomst te tekenen. Saskia Koppert is daarbij. "Ook de burgemeester en de wethouder gaan mee, en in Antwerpen zijn de schepenen van cultuur en economie daarbij. Dat is voor Veenendaal best wel bijzonder."
Bovendien vinden ze in Veenendaal dat Gilbert van Schoonbeke eigenschappen bezit, die de Veenendaler ook heeft. Koppert: "Buiten kaders denken, eigenwijs, samenwerken, en ondernemend. Alle reden om dat in 2019 uit te lichten."
In het 500ste geboortejaar van Van Schoonbeke wordt in Veenendaal vanalles georganiseerd. Voor wie meer wil weten is er een website in het leven geroepen.

Heb je een tip of opmerking? Stuur ons je nieuws of foto via WhatsApp of mail.