Van dakhaos tot glittergladiool: Utrechtse scheldmokken niet aan te slepen

Natasja Schrijvers (links) en Lisanne van Zanten.
Natasja Schrijvers (links) en Lisanne van Zanten. © RTV Utrecht / Koen van den Berg
UTRECHT - Kerst is normaal gesproken de tijd van vriendelijkheid en lieve woorden tegen elkaar. Het Utrechtse duo Natasja Schrijvers en Lisanne van Zanten doet het net even anders. Zij verzonnen mokken met typisch Utrechtse woorden, met daarin de nodige aandacht voor scheldwoordjes als 'dakhaos', 'guppekop' en 'baoliekluivert'. En dat slaat aan bij de mensen uit 't stadsjie, want sindsdien gaan ze als zoete broodjes over de toonbank. "Je wordt niet verdrietig van een bakje koffie als er gladiool of mafjoekel opstaat."
Het idee ontstond eigenlijk tijdens de verkiezing van het ultieme Utrechtse woord 2018, vertellen ze. "Mijn vader zei dat ik daar echt iets mee moet doen", vertelt Natasja. "Omdat 'jochie' de verkiezing won, zijn we bij dat woord begonnen. Later hebben we er nog 27 bedacht, samen met andere Utrechters bij wie we hebben rondgevraagd", vertellen ze.
Maar waarom nou typisch Utrechtse woorden? "Utrechts wordt niet zo gewaardeerd. Amsterdams vindt iedereen leuk, maar Utrechts wordt misschien een beetje ordinair gevonden. Ik vind dat daar verandering in moet komen", zegt Natasja.
"Ik denk dat mensen trots moeten zijn dat ze uit Utrecht komen en dat ze trots het mokje mogen gebruiken. Misschien zelfs de woorden mogen gebruiken in hun dagelijkse woordenschat. Misschien dat het dan wat algemener geaccepteerd wordt. Tegenwoordig kun je alles halen op internet en alle binnensteden lijken op elkaar. Juist de unieke dingen uit een stad maken die plek bijzonder", voegt Lisanne toe.
Van papegaaiesoep (jenever) tot beichies (ons beiden): het staat er allemaal.
Van papegaaiesoep (jenever) tot beichies (ons beiden): het staat er allemaal. © RTV Utrecht / Koen van den Berg
Zo begon het project, en dat hebben de dames geweten. Sinds Natasja vorige week een post op sociale media plaatste met een mok erop, zijn de dingen niet meer aan te slepen. "Mensen vinden het heel leuk om cadeau te geven, het is nu natuurlijk het cadeauseizoen. Iedereen wil iets geven, en hoe tof is het om iets te geven wat lokaal gemaakt is door twee Utrechters?", vertellen ze enthousiast.
"Mensen herkennen het, worden er blij van. Bovendien wil iedereen steeds meer betrokken zijn bij de eigen regio. Ik denk dat mensen het ook geven aan anderen die vaak dat woord gebruiken", zegt Natasja.
Niet alleen in Utrecht zijn de mokken bekend geworden, ook in de hoofdstad ontdekken ze inmiddels de collectie. Het ontwikkelen van een Amsterdamse scheldmokkenlijn zien Natasja en Lisanne niet echt zitten. "We krijgen er vaak suggesties voor, maar Amsterdamse woorden zijn vaak agressiever. Utrechtse scheldwoordjes klinken grappiger. Je moet het dicht bij jezelf houden", zegt de in Maarssen geboren Lisanne. "We krijgen nu ook bestellingen uit de rest van het land en zelfs eentje uit Amerika!"
De dames druk aan het werk in het atelier.
De dames druk aan het werk in het atelier. © RTV Utrecht / Koen van den Berg
Nu het bijna kerst is verwachten de dames grote drukte. Kunnen ze die wel aan? Natasja heeft daar wel vertrouwen in. "We komen er wel uit, we gaan ervoor. In ons beroep kun je als je hulp nodig hebt altijd wel mensen vinden. Maar het product heeft gewoon tijd nodig. Het gaat niet om het aantal mensen, maar hoelang de oven erover doet. Alles heeft te veel tijd nodig. Maar dat is ook het mooie hiervan. Als je het krijgt, weet je dat het met zorg gemaakt is."
Steef Bouwman sprak met Natasja en Lisanne.

Heb je een tip of opmerking? Stuur ons je nieuws of foto via WhatsApp of mail.