Restauratie Utrechtse forten op de helft

UTRECHT - De restauratie van de Utrechtse forten is op de helft. Morgen wordt deze mijlpaal gevierd met het symposium 'Op de helft' op Fort aan de Klop.
De forten De Bilt, Blauwkapel, Aan de Klop en Lunet I van de Nieuwe Hollandse Waterlinie zijn de afgelopen jaren gerestaureerd en hebben een nieuwe bestemming gekregen. De komende jaren worden de drie andere Lunetten en Fort de Gagel herontwikkeld.
Fort De Bilt
In 1999 opende het 'Herinneringscentrum voor de Toekomst' op Fort de Bilt. Jaarlijks krijgen hier duizenden scholieren van basisscholen de gebeurtenissen in de Tweede Wereldoorlog te horen en worden de vooroordelen van toen doorgetrokken naar de huidige tijd.
Fort aan de Klop
Fort aan de Klop werd in de periode 2004-2007 gerestaureerd en heringericht als kleine camping, theehuis-restaurant en overnachtings- en vergaderlocatie.
Fort Blauwkwapel
In dezelfde jaren werd ook Fort Blauwkapel onder handen genomen met het herstel van een deel van de fortgracht, de bouw van nieuwe woningen rondom het bestaande dorpje en de aanleg van een kleinschalig bedrijventerrein. Het wachthuis en de bomvrije kazerne van het fort zijn gerestaureerd en bieden een onderkomen aan de scoutinggroep Willem de Zwijger en kleine bedrijfjes.
Lunet 1
Op Lunet I opende, na restauratie van de flankkazemat, in 2008 het Fort van de Democratie haar deuren. Sinds vorig jaar is de andere helft van Lunet I in gebruik door de buitenschoolse opvang Het Fort (Ludens).
Restauratie andere forten
In de komende jaren wordt de herontwikkeling afgerond. Daarbij gaat de aandacht vooral uit naar de Lunetten op de Houtense Vlakte. Op Lunet II is de cascorestauratie van de houten loods dit voorjaar gereed. Dit najaar nemen de Monumentenwacht en de organisatie Reinaerde (begeleide leer-werktrajecten voor jongeren met een handicap of achterstand) er hun intrek. In de gerestaureerde kanonkazemat van Lunet III komen vanaf 2011 scoutinggroep Salwega en kinderopvang Ludens.
Voor Lunet IV wordt gedacht aan de ontwikkeling als 'zorgfort' waarbij verstandelijk gehandicapten (voor een deel) wonen en werken op dit Lunet. Voor Fort de Gagel onderzoekt de gemeente het combinatiegebruik van een informatiecentrum over het Noorderpark, Natuur en Milieu en de Utrechtse forten/ NHW, een horecavestiging, de verhuur van kano's en fietsen, outdoor-arrangementen en een kennis- en educatiecentrum Stadslandbouw.
Een gulden
In november 1997 nam de gemeente Utrecht vijf forten over van het Rijk voor de som van één  gulden: de forten Aan de Klop, Blauwkapel, De Bilt en de Lunetten I en II. Eerder werden fort De Gagel (1971) en de Lunetten III (1980) en IV (1969) al eigendom van de gemeente. Met de notitie 'Van geheim naar publiek domein' (1997) startte een ambitieus herontwikkelingstraject. De gemeenteraad besloot dat er voor elk fort een restauratieplan moest komen en een nieuwe bestemming gevonden.