Liveblog verkiezingsdag: opkomst tot nu toe hoger dan vier jaar geleden, drie keer stemmen in De Ronde Venen

© RTV Utrecht
Provincie Utrecht - Het is zover: de Waterschaps- en Provinciale Statenverkiezingen staan vandaag op het programma. In dit liveblog houden we je op de hoogte van de laatste ontwikkelingen.

18.00 uur Opkomst 37 procent, storing in Utrecht

De opkomst is tot nu toe 37 procent, blijkt uit metingen door onderzoeksbureau Ipsos. Dat is iets hoger dan vier jaar geleden bij de Provinciale Statenverkiezingen. Toen was de opkomst tot 17.45 uur 33 procent.
In de grote steden hebben tot nu toe meer mensen gestemd voor de Provinciale Staten dan bij de vorige verkiezingen, vier jaar geleden. In Amsterdam lag de opkomst om 18.00 uur op 34,6 procent. In 2019 had rond dat tijdstip 24,5 procent van de inwoners van de hoofdstad gestemd.
In Rotterdam is de opkomst rond 18.00 uur bijna 32 procent. Dat was in 2019 op dat tijdstip 30,7 procent. In Den Haag heeft tot nu toe 37,5 procent gestemd (in 2019 34,5 procent). In Utrecht is de opkomst niet beschikbaar door een storing. In Eindhoven stond de teller rond 18.00 uur op 39,2 procent, in Groningen op 46,4 procent en in Nijmegen op 45,1 procent. Ook kleinere gemeenten melden dat de opkomst hoger is dan in 2019.

17.25 uur Drie keer stemmen?

Het is druk vandaag bij het stembureau in het gemeentehuis in Mijdrecht. Aan het einde van de rij staan maar liefst drie stembussen. Inwoners van De Ronde Venen mogen namelijk ook nog stemmen voor het eerste referendum van de gemeente. Het gaat over de toekomst van het gemeentehuis.
Ook de commissaris van de Koning kwam even langs. Hij vond het een goed idee om het referendum te combineren met de verkiezingen. Maar, niet iedereen in de lange rij voor het gemeentehuis nam het derde stembiljet mee. "Wij willen een hele lage opkomst voor het referendum."
Inwoners De Ronde Venen brengen drie stemmen uit

16.57 uur Ipsos: opkomst net iets hoger dan vier jaar geleden

Van alle mensen die mogen stemmen voor de Provinciale Statenverkiezingen heeft 29 procent dit inmiddels gedaan. Dit blijkt uit cijfers van onderzoeksbureau Ipsos, in opdracht van de NOS. Volgens de NOS is de opkomst hiermee hoger dan in 2019, toen rond deze tijd 26 procent van de kiesgerechtigden had gestemd.
Mensen kunnen tot 21.00 uur hun stem uitbrengen. Bij deze Provinciale Statenverkiezingen zijn bijna 13,3 miljoen mensen kiesgerechtigd volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Mensen met een visuele beperking kunnen hun stem zelfstandig uitbrengen in 95 gemeenten op een of meerdere stemlocaties. Dat zijn vijftien gemeenten meer dan tijdens de gemeenteraadsverkiezingen vorig jaar.

16.47 uur Romy (24) en (23) Romy runnen een stembureau in Zeist

16.02 uur Livemuziek bij het stemmen in Doorn

15.52 uur Verkiezingsopkomst in grote steden tussen de 21 en 32 procent

In de grote steden liggen de opkomstcijfers voor de Provinciale Statenverkiezingen halverwege de middag tussen de 21 en 32 procent. In Rotterdam had rond 15.30 uur 21,8 procent van de kiesgerechtigden zijn stem uitgebracht, in Utrecht was dat rond die tijd 29,8 procent. Inmiddels is dat al meer dan 30 procent, zo laat de provincie weten.
In Den Haag stond de teller op 25,6 procent, in Eindhoven op 26,6 procent, in Groningen op 31,2 procent en in Nijmegen op 31 procent. In Maastricht had om 14.30 uur 26,9 procent van de kiesgerechtigden gestemd, in Breda was dat rond die tijd 21 procent.
Amsterdam geeft om 19.00 uur een update. Het opkomstcijfer in de hoofdstad was om 13.00 uur 14,6 procent. Tot 21.00 uur kunnen mensen stemmen.

15.44 uur Opkomst in Bunschoten om 14.30 uur 25 procent

15.38 uur Italiaanse ambassadeur in Amersfoort bijgepraat over toegankelijke stemlocaties

De ambassadeur van Italië, Giorgio Novello, is op een stemlocatie in Amersfoort bijgepraat over de toegankelijkheid van stemlocaties voor mensen met beperking. Hij ontmoette onder anderen burgemeester Lucas Bolsius en commissaris van de Koning Hans Oosters.

15.32 uur Opkomst Eemnes al ruim 32 procent

15.15 uur Burgemeester De Graaf van Lopik: Verkiezingen leven nu meer dan in andere jaren

Volgens burgemeester Laurens de Graaf van Lopik leven de verkiezingen nu meer dan andere jaren. En dat was bij een stembureau in Benschop vanmorgen al goed te merken. Rond 10.30 uur moest met een soeplepel de biljetten in een stembus worden aangedrukt:
"Elke stem telt, dus ik heb goed uitgezocht waar ik op stem", aldus een stemmer

15.08 uur Stemmen bij een gebarentalig stembureau

Het stembureau bij het College voor de Rechten van de Mens is een gebarentalig stembureau. Dat betekent dat de leden van het stembureau gebarentaal spreken. En er is een gebarentolk aanwezig. Het stembureau is open op 15 maart van 7.30 tot 21.00 uur.

14.59 uur Wat betekent je stem voor een waterschap?

Op wie je moet stemmen bij de waterschappen vindt een deel van de stemmers bij het Centraal Museum in Utrecht toch best lastig:
Nog even snel kijken wat de waterschappen zijn en waar ze over gaan? Dat leggen wij je hieronder in 5 minuten uit:

14.48 uur Druk bij ene stembureau, rustig bij andere

Het wisselt per stembureau hoe druk het is. In de gemeente Leusden is het op de stemlocaties Huis van Leusden, MFC Antares en de Marcuskerk druk, zo laat de gemeente weten. Bij stembureaus De Smederij, Roda '46, MHC Leusden en Sports Business Center Perfect is het juist rustig.

12:30 uur: Drukke dag voor de commissaris van de Koning

Hans Oosters, de Utrechtse commissaris van de Koning, gaat als een razende de provincie door. Hij bezoekt alle 26 gemeentes in onze provincie. Vanochtend vroeg bracht hij zijn stem uit in zijn woonplaats Ameide. Rond 11:00 uur was hij al in de zesde gemeente, namelijk Woerden.

12:08 uur: Nieuw opkomstcijfer voor de gemeente Utrecht

Het nieuwste opkomstcijfer voor de gemeente Utrecht is 15,4 procent. Dat percentage werd gehaald om 12.00 uur 's middags. Vergeleken met andere grote steden is de opkomst in Utrecht relatief hoog. In Woudenberg ligt het cijfer nog hoger, blijkt uit deze tweet van burgemeester Magda Jansen-van Harten.

11:54 uur: VVD-lijsttrekker Edith Schippers stemt in het gemeentehuis in haar woonplaats Baarn

© ANP

11:52 uur: OV-stakingen op verkiezingsdag

Vandaag wordt opnieuw gestaakt in het streekvervoer. Landelijk valt ongeveer de helft van de bussen uit, zegt Q-Buzz. In de stad Utrecht rijdt volgens de vervoeder een kleine 70 procent. De tram tussen Utrecht, Nieuwegein en IJsselstein rijdt niet. Volgens FNV-bestuurder Lutz Kressin doen ongeveer 2500 vakbondsleden mee aan de staking. Dat zijn er iets minder dan eerdere stakingsdagen, maar dat cijfer kan in de loop van de dag nog veranderen, zegt Kressin.

11:09 uur: Opkomst in Utrecht 9,7 procent

Halverwege de ochtend, rond 10:30 uur, lag het opkomstpercentage in de gemeente Utrecht rond 9,7 procent. Dat is relatief hoog vergeleken met andere grote steden. Zo staat Rotterdam op 6,7 procent, Den Haag op 7,7 en Eindhoven op 8,3. Van Amsterdam zijn nog geen cijfers bekend.

11:03 uur: Flinke rijen bij stembussen in Zeist en Vianen

© RTV Utrecht / Peter Knieriem

11:02 uur: NOS interviewt stemmers op Utrecht Centraal en in Overvecht: 'Het was dit jaar best een moeilijke keuze'

Stemmers op Utrecht Centraal en in Overvecht

10:23 uur: Het Utrechtse Kieskompas is al ruim 300.000 keer ingevuld

09:58 uur: Provincie helpt mensen die niet kunnen stemmen vanwege de OV-staking

09:52 uur: De hoogste baas van onze provincie heeft gestemd in zijn woonplaats Ameide

09:35 uur: Rijen op Utrecht Centraal

Het is druk bij de stemlokalen op de treinstations. In de stationshal van Utrecht Centraal staan flinke rijen. "Het is heel makkelijk om onderweg te stemmen", legt de NS uit. "Dan hoef je geen omweg te maken."

09:34 uur: Ga jij stemmen?

Vier jaar geleden ging 56,16 procent van de stemgerechtigden naar de stembus. Bij verkiezingen voor de Provinciale Staten ligt de opkomst altijd lager dan bij de Tweede Kamer-verkiezingen. Wij gingen naar Nieuwegein en stelden daar de vraag: ga je stemmen?
Zijn Nieuwegeiners van plan te stemmen?

08:49 uur: Radioverslaggever Robert Jan was vanochtend vroeg op het stembureau in Woerden, luister hier terug

08:28 uur: Stembureau om de hoek

Soms komt het nieuws naar je toe: in het pand waar ook RTV Utrecht zit is een stembureau gevestigd. Dat wordt bemand door drie jonge vrouwen die bij de gemeente Utrecht werken. Onze radiopresentator Bob van Beeten ging even langs.

07:33 uur: De eerste stemmer in Woerden

© RTV Utrecht / Robert Jan Booij

07:30 uur: Alle stembureaus zijn open

Om 07:30 uur zijn bijna alle stembureaus in onze provincie open gegaan. Sommigen zijn op een opvallende plek, zoals in poppodium TivoliVredenburg op bij de Pathé-bioscoop in Leidsche Rijn. Om 21.00 uur sluiten de laatste stembussen.

07:21 uur: Hier kun je vandaag stemmen

06:45 uur: Eerste stembureau open

We zijn los! Op Utrecht Centraal is zojuist om 06:45 uur het eerste stembureau van onze provincie geopend. Op de meeste andere plekken kun je vanaf 07:30 uur stemmen.

06:31 uur: Even terugkijken

De vorige Provinciale Statenverkiezingen waren op 20 maart 2019. Twee partijen werden toen de grootste in Utrecht: GroenLinks en de VVD met allebei 8 zetels. Forum voor Democratie was destijds de grote winnaar; de partij kwam vanuit het niets op 6 zetels in onze provincie. Op de verkiezingsavond hield partijleider Baudet zijn inmiddels beroemde speech over de uil van Minerva. Anno 2023 staat Forum voor Democratie er in de peilingen een stuk slechter voor.

06:21 uur: Leden stembureaus vroeg uit de veren

06:04: Droog, zonnig én koud

Een groot deel van de verkiezingsdag verloopt volgens Weeronline droog met flink wat zon. Met 7 à 8 graden bij een veelal matige, tot aan zee vrij krachtige westenwind, is het woensdag wel vrij koud. Vorig jaar tijdens de gemeenteraadsverkiezingen was het een stuk warmer. Op veel plaatsen was het destijds zacht met 13 of 14 graden op de thermometer.

06.00 uur: Meer weten over de verkiezingen? Kijk dan hier!

Het is vandaag verkiezingsdag en dat betekent dat je weer naar de stembus mag. Maar op wie kun je stemmen en welke thema's spelen er? En wat doen de Provinciale Staten en de Waterschappen eigenlijk precies?
Om te zorgen dat iedere Utrechter goed geïnformeerd naar de stembus kan hebben we een speciale verkiezingspagina gemaakt, met daarop uitlegvideo's over belangrijkste thema's, podcasts en het laatste nieuws over de verkiezingen. Die pagina kun je hier vinden of op onze website en app onder het kopje UKiest.
Daar vind je ook onderstaande explainer, waarin verslaggever Carmen Nelissen uitlegt wat de Provinciale Staten nu eigenlijk doen.
Uitleg over de Provinciale Statenverkiezingen.

05.30 uur: Resultaten Kieskompas

Kiezers die niet uit de stad komen en praktisch-geschoolden vinden veel vaker dat de provincie zich moet verzetten tegen de komst van extra asielzoekerscentra. Verder zijn veel mensen die van plan zijn op BoerBurgerBeweging (BBB) te stemmen het op dit vlak oneens met het standpunt van de partij. Dat blijkt uit de antwoorden die mensen uit de provincie gaven in het Kieskompas.

Heb je een tip of opmerking? Stuur ons je nieuws of foto via WhatsApp of mail.