De belasting voor huiseigenaren stijgt, waarom is dat?

© Pixabay
Provincie Utrecht - Een dezer dagen valt de brief met de gemeentelijke belastingen bij huiseigenaren weer op de mat. Ongeveer de helft van die belastingen bestaat uit de onroerendezaakbelasting (ozb). De verschillen per woonplaats zijn groot en bij de meeste gemeenten valt de belasting dit jaar hoger uit dan vorig jaar. Hoe zit dat?
De WOZ (Waardering Onroerde Zaken) is de schatting van de marktwaarde van een huis en vormt de basis van de ozb, legt Linda Hennink uit. Zij is directeur-secretaris bij de Waarderingskamer, die toezicht houdt op de uitvoering van de WOZ. "De WOZ-waarde van huizen ligt gemiddeld zo'n zeventien procent hoger dan vorig jaar. En dat werkt door in de ozb."

WOZ-waarde loopt achter

Waarom ligt de WOZ-waarde zoveel hoger? Hennink: "De WOZ loopt een jaar achter. Wij kijken nu terug op de periode 1 januari 2021 tot 1 januari 2022. En in die periode was er een enorme stijging van de huizenprijzen. Dit werkt door in de WOZ-waarde."
Gemeenten hebben de verantwoordelijkheid om de WOZ-waarden van huizen in kaart te brengen, zegt Hennink. "Daarvoor kijken zij bijvoorbeeld naar het bouwjaar, de grootte, de staat en de ligging van de woning. Ook houden ze rekening met de verkoopprijzen van de afgelopen periode. Op die manier bepalen zij de waarde van het huis. Wij als toezichthouder vragen aan gemeenten om vragenlijsten in te vullen en komen ook vaak langs voor inspectie, om te controleren of alles klopt. Als wij vinden dat het op orde is, worden de waardes bekendgemaakt."

Belastingtarief

De ozb die huiseigenaren betalen is een percentage van die WOZ-waarde. "De gemeente stelt dit percentage zelf jaarlijks vast", vertelt Hans André de la Porte, woordvoerder bij Vereniging Eigen Huis. "Door de hogere WOZ-waarde stellen veel gemeenten het belastingtarief wat naar beneden bij. Gemiddeld rekenen huizenbezitters dit jaar zo'n 4,5 procent meer ozb af. Maar aan het gemiddelde heb je niet zo veel, je hebt alleen te maken met jouw eigen gemeente." In Utrecht stijgt de belasting bijvoorbeeld met 16,5 procent, in Montfoort met 12 procent.
Wanneer een gemeente de ozb naar beneden bijstelt, kan het alsnog zijn dat huiseigenaren duurder uit zijn. Dat komt door die hard gestegen WOZ-waarden. Esther Verhoeff, woordvoerder bij de Vereniging Nederlandse Gemeenten: "Veel gemeenten staan er financieel slecht voor, en ze zullen dus meer inkomsten willen halen uit de ozb. De ozb is met 7,5 procent de grootste eigen inkomstenbron en de enige knop waar gemeenten zelf aan kunnen draaien. Aan de andere kant hebben inwoners het nu financieel ook zwaarder en zullen ze dus terughoudend zijn."
Maar waarom kiest de ene plaats voor een lager percentage ozb dan de andere? De la Porte: "De ene gemeente wil de voorzieningen zo toegankelijk mogelijk voor iedereen houden, en vraagt daarom meer ozb. In zo'n gemeente is de toegang voor een theater, zwembad of sporthal relatief goedkoop. Er zijn ook gemeenten die minder ozb heffen, omdat zij vinden dat als je het zwembad niet gebruikt, je er ook niet voor hoeft te betalen."
Maar de reden voor een verhoging kan ook een simpele zijn. De la Porte: "Soms is er geld tekort. Dan is de keuze vaak simpel: dan verhogen we de ozb om de begroting sluitend te krijgen."
Het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (COELO) van de Rijksuniversiteit Groningen onderzocht de ontwikkeling van de gemeentelijke belastingen. In de provincie Utrecht zijn de gemeenten Utrecht, Bunschoten, Montfoort, Houten, Leusden en Rhenen onderzocht. Hieronder zie je daarvan de resultaten.

Heb je een tip of opmerking? Stuur ons je nieuws of foto via WhatsApp of mail.