Prominente 'autonoom' uit Den Dolder wordt vervolgd voor dreigen met terreuraanslag op politie

© RTV Utrecht / Timo Anceaux
Bilthoven - De zelfverklaarde autonoom Roeland M. uit Den Dolder wordt vervolgd voor bedreiging van de nationale politie met een terreuraanslag. Dat bleek tijdens de inleidende zitting tegen M. en zijn Utrechtse medeverdachte Paolo P. in de Utrechtse rechtbank. De twee vijftigers worden door het Openbaar Ministerie onder meer verdacht van bedreiging van politiemensen, poging tot afpersing en opruiing. Roeland M. en Paolo P. zitten in voorarrest sinds zij op donderdag 21 december werden opgepakt.
Autonomen geloven dat de Nederlandse wet- en regelgeving niet op hen van toepassing is en dat de overheid geen macht over hen mag uitoefenen. De twee verdachten zijn prominente figuren binnen de autonomenwereld. Ze verspreiden de radicale ideeën van hun 'Autonoomlesgroep' via berichtendienst Telegram, maar ook via Facebook en YouTube.
De rechtbank besliste dat de twee hun proces in vrijheid mogen afwachten, maar wel onder een groot aantal strikte voorwaarden. Ze mogen met meerdere geestverwanten geen contact hebben en is het hen verboden om Telegram te gebruiken. Andere sociale media mogen ze wel bekijken, maar ze mogen er geen berichten op plaatsen. Ook komen ze onder toezicht van de reclassering.

Terroristisch misdrijf

De zaak werd vandaag niet inhoudelijke besproken, maar de officier van justitie legde uitgebreid uit waarom deze verdenkingen heel serieus genomen moeten worden. In omringende landen hebben vergelijkbare groepen al voor ernstige geweldincidenten gezorgd, zoals in Duitsland waar leden van de extremistische Reichsbürger-beweging vergaande plannen hadden om het parlementsgebouw, de Reichstag, te bestormen.
"Ik dender de rechtbank binnen en maak iedereen kapot", zou M, onlangs gezegd hebben in een afgeluisterd telefoongesprek. En ook P. liet zich in afgetapte gesprekken flink gelden: "Binnenkort gaan we het gemeentehuis overnemen, we sluiten de boel af en niemand kan naar binnen. Mensen het is oorlog, leg het hele wapenarsenaal klaar. We zijn tot alles bevoegd, ook doden." er zouden ook al contacten zijn met leden van een motorclub, die betrokken zoudenkunnen worden bij dergelijke acties.
Roeland M. stuurde in december vorig jaar een mail naar een medewerker van de Nationale Politie met de mededeling dat gemaskerde mannen een politiewagen zouden klemrijden en beschieten. Volgens de afzender zou dat een waarschuwing zijn en zouden daarna dodelijke acties kunnen volgen. Het OM beschouwt dit als bedreiging met een terroristisch misdrijf.

Fragmenten van de mail die Roeland M. eind vorig jaar naar een politiemedewerker stuurde:
"één van die maatregelen is het klemrijden van een Politiewagen en iedereen die erin zit dood schieten – door gemaskerde mannen uiteraard"
"ergens in januari staat een eerste aanslag gepland tegen agenten, eentje die als waarschuwing zal dienen voor een opvolgende actie, dus nog niet dodelijk… maar jullie komen aan de beurt kennelijk"
"wij blijven niet waarschuwen: als jullie nu niet met ons aan tafel gaan kom dan straks ook niet aankloppen als er onder agenten doden of gewonden zijn gevallen"

Deurwaarder en agenten

Roeland M. wordt ook nog verdacht van bedreiging van een Amsterdamse deurwaarder. Die bedreiging kwam erop neer dat de man voor een soort tribunaal zou worden gebracht. "Wij komen jou nog ophalen met een Common Law sherrifsteam, dan weet je dat vast. Burgerarrest, je gaat er aan... bel de politie maar", kreeg hij te horen. Ook Paolo P. zou daarbij betrokken zijn geweest.
M. en P. hebben volgens het OM ook geprobeerd om politiemensen af te persen die bij de kwestie met de deurwaarder betrokken waren. In een persoonlijk brief die op het hoofdbureau in Amsterdam werd afgegeven, stonden de nodige bedreigingen en werd 1 miljoen euro geëist.
"Als ik werkzaam zou zijn geweest bij de Politie, zou ik mij in elk geval zeer ernstig zorgen gaan maken over mijzelf en mijn geliefden. De woorden ‘kogel’ en ‘hoogste boom’ zijn hierbij al gevallen Jullie lopen enorm risico, want het recht gaat in eigen hand genomen worden", stond in de brief.
Er werd in de brief gedreigd dat de namen en foto's van alle betrokken agenten via sociale media naar buiten gebracht zouden worden als er niet werd betaald. Volgens M. was de brief enkel bedoeld om met de politie in gesprek te komen. Als de politie akkoord zou gaan met een gesprek met M. en zijn compagnons "zouden ze deze vordering intrekken."

Er gaan koppen rollen

Tenslotte wordt Roeland M. ook nog vervolgd voor opruiing, omdat hij in zijn 'Autonoomlesgroep' op Telegram berichten plaatste als: "Wie het ook is, er gaan koppen rollen binnenkort. Deurwaarders, curatoren, maar ook politieagenten of andere ambtenaren die zich misdragen jegens mij of een ander, jullie komen allemaal aan de beurt."
En ook: "Alle Politici, deurwaarders, politie, rechters, officieren van justitie en rest van dit tuig hebben 0,0 autoriteit en zeggenschap. Zij zullen worden opgepakt of zijn al opgepakt. Deze zullen of de gevangenis in gaan of de doodstraf krijgen! Wij gaan binnenkort namelijk zelf beginnen met het oppakken van deurwaarders; maar ook leerplichtambtenaren zijn in beeld."

Radicalisering

Om bij deze verdachten het gevaar op verdere radicalisering in te perken, heeft het OM de gebroeders Anker bereid gevonden om met de mannen in gesprek te gaan en als klankbord te dienen. M. en P. zeiden in de rechtbank dat zij erg veel hebben gehad aan de gesprekken met de gepensioneerde advocaten uit Leeuwarden.
Volgens het OM zijn de gesprekken vergelijkbaar met de zogenoemde de-radicaliseringsgesprekken die jihadistische moslims voeren met imams. De officier van justitie bemoeit zich er niet mee en wil ook niet weten wat er precies wordt besproken.
Roeland M. en Paolo P. hebben aangegeven dat zij met deze gesprekken door willen gaan. Vooral voor M. zullen zij belangrijk zijn. Hij gaf vandaag aan dat hij zelf zijn verdediging wil voeren. Zijn advocaat Maalsté zou hem dan tijdens de rechtszaak met adviezen ondersteunen als dat nodig is.
Wanneer de zaak verder gaat is nog niet bekend. Omdat er nog veel getuigen gehoord moeten worden en de verdediging mogelijk nog aanvullende onderzoek wenst, zal de inhoudelijke behandeling nog maanden op zich laten wachten.

Verschil tussen autonoom en soeverein

Autonome burgers vinden dat de overheid geen macht over hen kan uitoefenen en plaatsen zichzelf bewust buiten de samenleving. Ze weigeren bepaalde belastingen en boetes te betalen, omdat zij nooit akkoord zijn gegaan met die financiële verplichtingen. Andere voorbeelden van autonoom leven zijn het uitschrijven bij de zorgverzekeraar en het weigeren van deurwaarders. Autonomen volgen een complottheorie die is gebaseerd op het idee dat het mogelijk is om binnen de Nederlandse landsgrenzen te wonen en je tegelijkertijd te onttrekken aan de rechten en plichten die daarbij horen. Vaak willen zij wel graag aanspraak maken op bepaalde voorzieningen, zoals een bijstandsuitkering.

De soevereine burgers gaan nog een stapje verder. Zij doen afstand van elke vorm van autoriteit van buitenaf. Zo hebben ze naar eigen zeggen geen paspoort of BSN-nummer. Op geen enkele wijze wil de soeverein gebruik maken van zaken uit het systeem. De ‘Reünie van Vrije Mensen van Vlees en Bloed’, is een vereniging die claimt mensen te helpen soeverein te worden. Ze beweren dat je bij de koning je soevereiniteit kunt claimen en om vervolgens onafhankelijk verder te leven.

De aanhangers van de theorieën van de autonomen en soevereinen zijn vaak kwetsbare mensen die in de maatschappij in de knel zijn gekomen. Door het volgen van die theorieën worden de problemen echter alleen maar groter. Grote schulden en huisuitzettingen zijn niet zelden het gevolg.

De AIVD schatte vorig jaar in dat ongeveer honderdduizend mensen in meer of mindere mate geloven in het anti-institutionele gedachtegoed. Ook bij de belastingdienst zijn duizenden aanhangers bekend, die hun betalingsverplichtingen niet willen nakomen. De AIVD, het Openbaar Ministerie en de rechterlijke macht waarschuwen al langer voor de gevolgen van het actief aanhangen van deze ideeën. Die zouden ook tot extremisme kunnen leiden.

Heb je een tip of opmerking? Stuur ons je nieuws of foto via WhatsApp of mail.