RTV Utrecht RTV Utrecht RTV Utrecht RTV Utrecht

- advertentie -
- advertentie -

Jaap Huibers


Kropsla, broom en ‘schone dromen’


Goedemorgen luisteraars,

Het is weer helemaal de tijd van kropsla van de koude grond, die heerlijke groente die de warme maaltijden, alsook een lunch, zo prettig kan verluchtigen. Misschien wel tot zo ongeveer mijn achttiende jaar heb ik nooit andere sla gegeten dan sla uit de eigen tuin.. De sla uit eigentuin is letterlijk boterzacht, terwijl de sla uit de winkel meestal wat stugger en harder van structuur is. Koop sla als het even kan in een goede natuurvoedingswinkel. Die is niet met kunstmest uit de grond gejaagd en niet met gif bespoten.

Maar nu de kernvraag van die verhaaltje: waarom is die al oude kropsla nu zo’n zinvolle en bijzondere groente?

Sla bevat veel belangrijke stoffen die voor ons lichaam heel waardevol zijn, zoals magnesium, fosfor, kalium, mangaan en zelfs behoorlijk wat calcium. Allemaal heel waardevol, maar dat is allemaal niet het echte geheim van de sla. Het echte en unieke geheim van sla zit in het melksap dat zichtbaar wordt als je een verse krop sla, zo net boven de grond afsnijdt. Neem de proef eens in jouw eigen moestuin, als je die bezit. Snijdt een krop sla, kort boven de grond af en op het snijvlak van de doorgesneden stengel zie je al snel dat wit-gele melksap verschijnen. Proef dat melksap eens en je zult een heel bijzondere smaak ervaren, Behoorlijk bitter, zodanig dat het je speekselaanmaak behoorlijk aanzet.

In het melksap van de sla bevindt zich een bijzondere stof die in veel andere groenten nauwelijks, of zelfs helemaal niet aanwezig is. Het betreft de stof Broom.

Broom is een ‘spoor’-element waarvan men de betekenis in het begin van de 20e eeuw  ontdekte. Tot in de vijftiger jaren werden er van broom tal van preparaten gemaakt die een zeer kalmerende werking op het zenuwstelsel uitoefenden, de zogenaamde bromiden.

Als je een en ander in historisch perspectief bekijkt, kun je de volgende ontwikkeling vaststellen: om het zenuwstelsel, indien noodzakelijk, te kalmeren, werden in lang vervlogen tijden Valeriaan, Melisse of Lavendeldruppels voorgeschreven. In de 19e eeuw schreven artsen dikwijls de z.g. Hoffmandruppels voor. In de 20e eeuw kwamen de broomdranken in beeld om het zenuwstelsel te kalmeren en slapeloosheid te lijf te gaan. Vanaf begin zestiger jaren in de vorige eeuw kwamen de benzodiazepinen in zwang, zoals oxazepam, temesta, valium, librium e.d. De afgelopen 20 tot 25 jaar wordt al snel gekozen voor de z.g. anti-depressiva, als je psychisch niet lekker in zijn ‘kiekerdekie’ zit.

Van een oude, voor-oorlogse huisarts leerde ik, zo’n 40 jaar geleden, dat het  eten van het ‘hart’, zeg maar het ‘binnenste’  van een krop sla een  kalmerende invloed heeft op het zenuwstelsel. Hij wist kennelijk dat de beginstengel en de dikke bladnerven van de sla broom bevatten.

 Mijn vader, die al vele jaren leed aan maagklachten die beslist een nerveuze oorsprong hadden, knapte zienderogen op toen hij ‘s zomers, bijna dagelijks, op advies van die oude huisarts, het hart van een krop sla ging eten. Maar dan wel sla uit de eigen tuin, zalig zacht en kakel vers.

Dikwijls zat ik, nadat mijn vader een krop sla had afgesneden, nog even, met mijn knieën in de aarde, naar dat prachtige melksap, dat op de afgesneden stengel naar buiten vloeide, te kijken. Maar dan hoorde ik mijn vader  uit de keuken roepen: nou, dromertje, kom je eten….

Toen wist ik nog niet, dat het melksap van de sla iets bevat waarvan je heerlijk kunt slapen en ‘schone dromen’  dromen.

Ach, misschien moet je  soms een  kleine dromer durven zijn, om de geheimen van de natuur echt te kunnen ontdekken.

Luisteraars, graag weer tot de volgende week.

Copyright 07-06-2020, Jaap Huibers.


Eerder verschenen Jaap Huibers:

- Heermoes, organisch kiezelzuur, huid, kraakbeen en de ‘lichtjes’ in de ogen…
- Lindebloesemthee, bij koorts, slijmvliesproblemen en ‘drukke’ kindertjes
- Voorzichtig met tuinbonen
- Zoutgebruik en onze nieren
- Kropsla, broom en ‘schone dromen’
- Pinksteren en de pinksterbloem
- Burn-out: de aankomende pandemie, Valeriaan en Aurum Metallicum 4 CH.
- Als bij ouderen de eenzaamheid toeslaat; over Melissa en Lavendel.
- Zink bij infectieziekten en van belang voor een goed afweersysteem.