RTV Utrecht RTV Utrecht RTV Utrecht RTV Utrecht

- advertentie -
- advertentie -

Jaap Huibers


Vit.C, ontsmetting, Lepelblad en Mierikswortel


Goedemorgen luisteraars,

Vandaag ga ik twee planten bespreken die vanuit historisch perspectief interessant zijn maar ook nog actuele waarde bezitten vanwege hun geneeskrachtige eigenschappen. Het gaat over Lepelblad en Mierikswortel. De planten zijn familie van elkaar, ze behoren namelijk beiden tot de plantenfamilie der kruisbloemigen. Laten we eerst even naar dat interessante historische perspectief kijken. Beide planten, lepelblad en mierikswortel, waren in de 17e eeuw van vitaal belang voor de verzorging van de bemanningen van de schepen van de Hollandse handelsvloot. Een van de meest gevreesde ziekten in die tijd was scheurbuik, een aandoening die optrad wegens een tekort aan vitamine C (maar dat feit ontdekte men pas aan het eind van de 19e eeuw). Verduveld goeie waarnemers als die 17e en 18e eeuwers waren, ontdekten ze dat het gebruik van mierikswortel en vooral lepelblad, scheurbuik kon voorkomen alsook genezen. Een belangrijk steunpunt voor de ‘gouden florijnen’ binnenhalende VOC-vloot was in die dagen Kaap de Goede Hoop. Daar, op dat zuidelijkste puntje van Afrika, dat de schepen moesten ronden op weg naar Indie, werd mierikswortel en vooral lepelblad verbouwd in apart daartoe ingerichte tuinen. Jan van Riebeeck vermeldt in zijn dagboek dat lepelblad in 1656 uit Hoorn naar Kaap de Goede Hoop werd overgebracht als anti-scheurbuik middel voor het scheepsvolk. Lepelblad bevat een hoog gehalte aan vitamine C zoals eeuwen later uit onderzoeken is gebleken. Dat aspect van vitamine C van de mierikswortel en het lepelblad speelt in deze tijd eigenlijk geen rol meer. Iedereen kan vers fruit eten en verse groeten en, zo nodig een extra vitamine C tabletje nemen. Maar in die lang vervlogen tijd waren mierikswortel en lepelblad echt levensreddende kruiden. Ik vind dat we zulke feiten best mogen opmerken. zien. Namelijk, hoe mensen lang geleden ten gevolge van echt goed waarnemen, heel zinvol gebruikt maakten van de gaven die de natuur in zich omdraagt. In de 17e eeuw hebben mierikswortel en lepelblad vele schepelingen van de dood aan scheurbuik gered. Maar wat hebben deze beide kruiden nu, in 2020 nog te bieden? Moeten we zulke unieke kruiden afschrijven als; ooit was het leuk en aardig, maar hebben ze nu eigenlijk nog wel enige betekenis?

Mierikswortel en lepelblad bevatten bepaalde stoffen die mosterd-glycosiden worden genoemd. Deze mosterd-glycosiden hebben een sterk desinfecterende werking. Vroeger werd in apotheken de ‘geest van lepelblad’ vervaardigd als mondspoeling. In dat geval wordt vers lepelblad en vers geraspte mierikswortel getrokken in een licht alcoholische oplossing. Ook nu nog bestaat de tinctuur van lepelblad en mierikswortel. Lepelblad heet in het Latijn: 'Cochlearia officinalis' en mierikswortel heet in het Latijn 'Armoracia rusticana'. 15 druppels Cochlearia en 15 druppels Armoracia tinctuur op een half glas water, zijn dikwijls een effectief middel bij bloedend tandvlees en aften in de mond. Slik de vloeistof na mondspoeling wel in. Ook van binnenuit werken die mosterdglycosiden heilzaam. Mag ik u er tenslotte op attent maken, dat mondspoeling met lepelblad- en mieriksworteltinctuur  desinfecterender werkt dan tandpasta of mondspoelinkjes ter ontsmetting? En om de tanden te bevrijden van etensresten; even ‘ragen’ met de tandenborstel  of een ragertje en wat schoon water, meer hoeft eigenlijk niet. Tenminste als u natuurlijk en gezond eet. Luisteraars, graag weer tot de volgende week.

Copyright, 02-08-2020, Jaap Huibers.


Eerder verschenen Jaap Huibers:

- Vit.C, ontsmetting, Lepelblad en Mierikswortel
- Moeizaam herstel na corona virus infectie: kortademigheid, vermoeidheid etc.
- Een groente met bijzondere familieleden: andijvie
- De rode biet (kroot): een heel ‘aardse’ lekkernij!
- Heermoes, organisch kiezelzuur, huid, kraakbeen en de ‘lichtjes’ in de ogen…
- Lindebloesemthee, bij koorts, slijmvliesproblemen en ‘drukke’ kindertjes
- Voorzichtig met tuinbonen